Dọn dẹp sau Tết Đinh Mùi 2027 và cất đồ trang trí
Thứ tự dọn sau kỳ nghỉ, cách cất từng loại đồ trang trí để dùng lại mùa sau, xử lý thực phẩm còn dư an toàn và ghi chú lại cho năm tới.
Câu đối bị gấp tư nhét vào túi nilon, dây đèn cuộn rối thành búi, hộp bánh còn dở để nguyên trên bàn thêm một tuần nữa.
Đến mùa sau mở ra thì câu đối gãy nếp, dây đèn mất nửa tiếng gỡ mà vẫn không sáng, và không ai nhớ đã cất mấy chiếc đèn lồng ở đâu.
Buổi dọn sau Tết thường bị làm cho xong vì ai cũng mệt. Nhưng đây lại là buổi quyết định năm sau bạn phải mua lại bao nhiêu thứ.
THỨ TỰ DỌN: TỪ THỨ HỎNG NHANH NHẤT
Nguyên tắc sắp thứ tự rất đơn giản: xử lý trước những thứ sẽ hỏng hoặc gây mùi, sau đó mới tới những thứ nằm yên cũng không sao.
- Thực phẩm còn dư. Đây là nhóm duy nhất liên quan tới sức khỏe, làm trước tiên.
- Hoa tươi và cây cảnh. Hoa tàn bỏ ngay, cây còn sống thì chuyển ra chỗ có nắng.
- Bát đĩa, đồ nấu, khay bánh mứt. Rửa sạch, để khô hẳn rồi mới cất.
- Đồ trang trí. Hạ xuống, làm sạch, phân loại rồi đóng gói.
- Tủ lạnh và tủ bếp. Kiểm tra lại toàn bộ, bỏ thứ đã quá hạn.
- Tổng vệ sinh nhẹ. Lau sàn, hút bụi, giặt thảm và khăn trải bàn.
Nhiều gia đình chọn làm sau lễ hóa vàng, khi các nghi thức trong nhà đã xong. Cách làm lễ này có trong bài lễ hóa vàng.
Làm gọn trong một buổi thay vì kéo dài cả tuần
Dọn rải rác nhiều ngày thường khiến nhà bừa lâu hơn, vì mỗi lần lại bày ra rồi bỏ dở. Đặt trước một buổi cụ thể và làm hết trong buổi đó.
Nếu bận, hãy tách thành đúng hai buổi: một buổi cho bếp và thực phẩm, một buổi cho trang trí và tổng vệ sinh.
XỬ LÝ THỰC PHẨM CÒN DƯ
Sau mấy ngày liên tục hâm đi hâm lại, phần thức ăn còn lại thường ở tình trạng khó đánh giá bằng mắt. Nguyên tắc an toàn quan trọng hơn tinh thần tiết kiệm.
| Nhóm | Xử lý | Ghi chú |
|---|---|---|
| Món mặn đã hâm nhiều lần | Bỏ | Mỗi vòng nguội rồi nóng lại là một lần thức ăn xuống cấp |
| Món đã bày ra bàn nhiều giờ | Bỏ | Không cất lại vào tủ lạnh dù trông vẫn còn nguyên |
| Bánh chưng, bánh tét còn nguyên | Cấp đông theo phần nhỏ | Có đốm mốc thì bỏ cả chiếc, không cắt bỏ phần mốc |
| Giò chả chưa cắt | Cấp đông, dùng dần | Bề mặt nhớt hoặc đổi màu thì bỏ |
| Mứt, hạt, bánh khô | Đóng kín, hút ẩm | Đã ỉu hoặc có mùi dầu ôi thì bỏ |
| Đồ khô chưa mở | Xếp lại theo hạn dùng | Đưa loại hạn ngắn ra phía trước để dùng trước |
Nguyên tắc chung vẫn là khi nghi ngờ thì bỏ đi, không nếm thử để kiểm tra và không đun lại thật kỹ rồi ăn. Chi tiết về dấu hiệu hỏng nằm ở bài bảo quản thực phẩm ngày Tết, riêng phần bánh chưng có trong bài bảo quản bánh chưng không bị mốc.
Phần đồ khô và bánh kẹo chưa mở còn hạn dài nên được ghi lại vào ghi chú cuối bài, vì đó chính là dấu hiệu năm sau bạn nên mua ít hơn.
CẤT ĐỒ TRANG TRÍ ĐỂ DÙNG LẠI MÙA SAU
Đồ trang trí Tết hỏng chủ yếu vì ba nguyên nhân: bị gấp sai nếp, bị ẩm, và bị đè bẹp. Cả ba đều phòng được ở khâu cất.
- Câu đối, liễn, tranh giấy: cuộn tròn theo chiều dọc, không gấp; lồng vào ống giấy hoặc ống nhựa rồi cất nằm ngang.
- Đèn lồng vải: gấp theo đúng nếp có sẵn của khung, cất trong túi vải thoáng, không nén dưới vật nặng.
- Dây đèn nháy: quấn quanh một tấm bìa cứng hoặc ống lõi giấy, buộc cố định hai đầu; thử sáng trước khi cất để biết cái nào cần thay.
- Hoa giả, cành mai đào giả: phủi bụi bằng chổi lông, bọc phần hoa bằng giấy mềm, để đứng trong thùng cao thay vì nằm ngang.
- Đồ gốm, đồ trang trí dễ vỡ: bọc riêng từng món, xếp vào thùng có vách ngăn, ghi rõ chữ dễ vỡ bên ngoài.
- Bao lì xì còn thừa: ép phẳng, cho vào bìa cứng hoặc túi zip, để cùng chỗ với phong bao mới.
- Vòng treo cửa, dây treo: treo lên móc trong tủ thay vì gấp, giữ được dáng tốt hơn.
Trước khi cất, mọi món đều phải khô hoàn toàn. Một chiếc đèn lồng còn ẩm cất vào thùng kín gần như chắc chắn sẽ mốc sau vài tháng.
Chọn chỗ cất và cách đánh dấu
Chỗ cất tốt là nơi khô, thoáng, không sát mái tôn và không nằm dưới đường ống nước. Gác lửng và nóc tủ thường là hai vị trí quen thuộc nhưng cần kiểm tra độ ẩm.
- Dùng thùng nhựa có nắp thay cho thùng carton, vì carton hút ẩm và dễ bị chuột cắn.
- Gom toàn bộ đồ Tết vào cùng một khu vực, không rải mỗi nơi một ít.
- Dán nhãn ghi rõ nội dung bên trong, thêm cả số lượng.
- Bỏ vài gói hút ẩm vào thùng chứa đồ vải và đồ giấy.
- Chụp một tấm ảnh toàn bộ đồ trước khi đóng thùng, lưu vào điện thoại.
Tấm ảnh đó là thứ hữu ích bất ngờ. Mùa sau chỉ cần mở ra xem là biết mình đã có gì, tránh mua trùng.
PHÂN LOẠI: GIỮ, CHO ĐI, BỎ
Đây là lúc thích hợp nhất để loại bớt, vì bạn vừa dùng xong và còn nhớ rõ món nào thực sự được bày, món nào nằm nguyên trong thùng.
- Giữ những món đã dùng năm nay và còn nguyên vẹn.
- Cho đi những món còn tốt nhưng không hợp với cách bày hiện tại của nhà bạn.
- Bỏ đồ đã gãy, phai màu, mốc hoặc dây đèn không còn sáng.
- Không giữ lại thứ đang hỏng với lý do năm sau sẽ sửa, vì gần như không ai sửa.
Nếu năm sau định thay mới, hãy ghi lại ngay lúc này thay vì để tới tháng Chạp. Các nhóm hàng tham khảo có ở câu đối liễn Tết và đèn lồng trang trí Tết, còn cách chọn theo chất liệu nằm ở bài chọn câu đối và liễn Tết.
GHI CHÚ LẠI CHO NĂM SAU
Việc này mất khoảng mười phút và tiết kiệm rất nhiều thời gian ở mùa Tết kế tiếp. Chỉ cần một ghi chú trên điện thoại, đặt cùng chỗ với lịch của bạn.
- Món nào nấu nhiều quá và món nào thiếu.
- Thứ gì mua thừa còn nguyên, thứ gì phải chạy đi mua gấp.
- Đồ trang trí nào cần thay, cần bổ sung.
- Ngân sách thực tế đã tiêu so với kế hoạch, lệch ở nhóm nào.
- Việc gì làm muộn và gây tắc, để năm sau đẩy lên sớm.
- Chỗ đã cất từng loại đồ, kèm ảnh chụp thùng.
Bản ghi này là đầu vào tốt nhất cho kế hoạch năm sau. Đối chiếu với bài lập kế hoạch chi tiêu Tết và bài những việc cần làm trước Tết theo từng tuần là bạn có sẵn khung để bắt đầu.
ĐIỀU CẦN NÓI RÕ
Thời điểm hạ đồ trang trí khác nhau giữa các gia đình và các vùng. Nhiều nhà giữ tới rằm tháng Giêng, nhiều nhà dọn ngay sau lễ hóa vàng. Đây là nếp riêng, không có mốc đúng chung, và nếp nhà đã có nên được giữ.
Riêng phần thực phẩm thì không phụ thuộc vào nếp nào. Khi có dấu hiệu bất thường thì bỏ, và nếu trong nhà có người khó chịu sau bữa ăn, cần liên hệ cơ sở y tế thay vì tự xử lý tại nhà.
TÓM TẮT NHỮNG ĐIỂM CHÍNH
- Dọn theo thứ tự: thực phẩm trước, rồi hoa và cây, bát đĩa, đồ trang trí, tủ lạnh, cuối cùng là tổng vệ sinh.
- Món đã hâm nhiều lần hoặc bày ra bàn nhiều giờ thì bỏ; nghi ngờ thì bỏ, không nếm thử.
- Bánh chưng có đốm mốc thì bỏ cả chiếc, không cắt bỏ phần mốc.
- Câu đối cuộn tròn không gấp, dây đèn quấn quanh bìa cứng, hoa giả để đứng, mọi thứ phải khô hoàn toàn trước khi cất.
- Dùng thùng nhựa có nắp, dán nhãn, gom một chỗ và chụp ảnh trước khi đóng thùng.
- Phân loại giữ, cho đi, bỏ ngay lúc còn nhớ món nào thực sự được dùng.
- Dành mười phút ghi chú lại cho năm sau: món thừa, món thiếu, đồ cần thay, ngân sách lệch ở đâu.
CÂU HỎI THƯỜNG GẶP
Khi nào nên hạ đồ trang trí sau Tết Đinh Mùi 2027?
Không có mốc đúng chung. Nhiều gia đình dọn ngay sau lễ hóa vàng, nhiều nhà giữ tới rằm tháng Giêng, và cả hai đều là nếp quen hợp lý. Điều nên cố định là đặt trước một buổi cụ thể để làm gọn trong ngày, vì dọn rải rác nhiều hôm thường khiến nhà bừa lâu hơn. Riêng phần thực phẩm còn dư thì không nên chờ, cần xử lý sớm nhất có thể.
Thức ăn còn lại sau mấy ngày Tết có nên giữ tiếp không?
Món mặn đã hâm đi hâm lại nhiều lần và món đã bày ra bàn nhiều giờ thì nên bỏ, kể cả khi trông vẫn còn nguyên. Phần chưa động tới như bánh chưng nguyên chiếc hay giò chả chưa cắt thì chia nhỏ theo khẩu phần rồi cấp đông. Nguyên tắc xuyên suốt là khi nghi ngờ thì bỏ, không nếm thử để kiểm tra và không đun lại thật kỹ rồi ăn.
Cất câu đối và tranh giấy thế nào để năm sau không gãy nếp?
Cuộn tròn theo chiều dọc thay vì gấp, rồi lồng vào một ống giấy hoặc ống nhựa và cất nằm ngang. Nếp gấp trên giấy là loại hư hỏng không phục hồi được, nên đây là điểm khác biệt lớn nhất giữa bộ dùng được ba mùa và bộ chỉ dùng một mùa. Trước khi cuộn cần chắc chắn giấy khô hoàn toàn và không dính vệt bẩn.
Dây đèn nháy cất thế nào để không bị rối?
Quấn quanh một tấm bìa cứng hoặc ống lõi giấy rồi buộc cố định hai đầu, thay vì cuộn tay thành búi. Nên thử sáng toàn bộ dây ngay khi vừa hạ xuống, vì lúc đó bạn còn thời gian để ghi lại cái nào cần thay. Cất trong thùng nhựa có nắp cùng vài gói hút ẩm, tránh để chung với đồ nặng đè lên.
Nên cất đồ trang trí Tết ở đâu trong nhà?
Chọn nơi khô, thoáng, không sát mái tôn và không nằm dưới đường ống nước. Dùng thùng nhựa có nắp thay cho thùng carton vì carton hút ẩm và dễ bị chuột cắn. Quan trọng nhất là gom toàn bộ đồ Tết vào cùng một khu vực, dán nhãn ghi rõ nội dung và số lượng, đồng thời chụp một tấm ảnh lưu vào điện thoại để mùa sau khỏi mua trùng.
Ghi chú lại sau Tết thì nên ghi những gì?
Sáu mục là đủ: món nào nấu thừa và món nào thiếu, thứ gì mua dư còn nguyên, đồ trang trí nào cần thay, ngân sách thực tế lệch ở nhóm nào so với kế hoạch, việc gì làm muộn gây tắc, và chỗ đã cất từng loại đồ. Bản ghi này là đầu vào tốt nhất cho mùa sau, tốt hơn nhiều so với việc cố nhớ lại vào tháng Chạp năm tới.
Lê Minh Quân
Phong tục thờ cúng, chuẩn bị lễ Tết, chọn đồ thờ và chăm sóc không gian thờ tự trong gia đình.
Xem hồ sơ và chuyên môn
Để lại bình luận
Thông tin liên hệ chỉ dùng để phản hồi, không hiển thị công khai.