Trả lời khéo những câu hỏi khó ngày Tết

“Bao giờ lấy chồng?” là câu hỏi được hỏi lại mỗi năm, thường bởi chính những người đã hỏi năm ngoái. Người được hỏi cười trừ, đổi chủ đề, rồi năm sau lại nghe đúng câu đó.

Những câu hỏi này hiếm khi có ý xấu. Phần lớn xuất phát từ thói quen bắt chuyện của một thế hệ quen hỏi thẳng thay vì hỏi vòng. Nhưng biết điều đó không làm câu hỏi bớt khó trả lời.

Bài này gom các nhóm câu hỏi hay gặp nhất và vài cách trả lời giữ được không khí vui vẻ mà không phải nói dối hay né tránh hoàn toàn. Tình huống này thường xảy ra ngay khi đang đi chúc Tết nhà người khác, lúc câu chuyện đã đi được vài phút.

NGUYÊN TẮC CHUNG KHI GẶP CÂU HỎI KHÓ

Trước khi vào từng câu hỏi cụ thể, có ba nguyên tắc dùng được cho hầu hết tình huống.

• Trả lời ngắn rồi chuyển hướng, thay vì im lặng hoặc bỏ qua hoàn toàn. Im lặng thường bị hiểu là đang giấu điều gì.
• Giữ giọng nhẹ nhàng, tránh gay gắt, kể cả khi câu hỏi khiến bạn khó chịu. Người hỏi hiếm khi lường trước phản ứng của bạn.
• Chuẩn bị sẵn một câu trả lời quen thuộc cho câu hỏi bạn biết chắc sẽ gặp lại, để không phải ứng biến ngay tại chỗ.

NHÓM CÂU HỎI VỀ HÔN NHÂN VÀ CON CÁI

Đây là nhóm câu hỏi phổ biến nhất, đặc biệt với người ở độ tuổi mà gia đình cho là “đến lúc”.

Với những câu hỏi thuộc nhóm này, việc trả lời quá chi tiết thường dẫn tới thêm nhiều câu hỏi tiếp theo. Câu trả lời ngắn kèm một lời cảm ơn thường khép lại chủ đề gọn hơn.

NHÓM CÂU HỎI VỀ LƯƠNG VÀ CÔNG VIỆC

Câu hỏi về thu nhập khó trả lời hơn cả, vì con số cụ thể là điều nhiều người không muốn chia sẻ dù với người thân.

khi được hỏi thẳng mức lương

Có thể trả lời chung chung theo hướng “đủ sống, ổn định” thay vì nêu con số. Nếu người hỏi tiếp tục gặng, một câu đùa nhẹ như “cháu vẫn đang chờ tăng lương” thường đủ để chuyển sang chủ đề khác.

khi được so sánh công việc với người khác

Câu “sao lương thấp hơn con nhà bác” khó chịu hơn câu hỏi lương đơn thuần. Cách xử lý là không tham gia vào việc so sánh, chỉ cần một câu ngắn như “mỗi công việc mỗi khác, cháu thấy hợp là được” rồi chuyển đề tài.

NHÓM CÂU HỎI VỀ NGOẠI HÌNH VÀ SỨC KHỎE

Nhóm này thường xuất hiện tự nhiên trong lúc trò chuyện, người hỏi thường không có ý phê phán nhưng người nghe dễ chạnh lòng.

• “Sao dạo này béo/gầy thế?” Đáp gọn “cháu ăn Tết mà” hoặc “công việc bận quá” rồi hỏi lại chuyện của người hỏi.
• “Trông già hơn năm ngoái nhỉ?” Cười và đáp “chắc do cháu làm nhiều quá”, không cần giải thích thêm.
• “Sao mặt mụn nhiều thế?” Trả lời ngắn rồi chuyển hẳn sang câu hỏi về người nói, ví dụ hỏi lại về công việc hoặc con cái của họ.

Cách hiệu quả nhất với nhóm câu hỏi này là hỏi ngược một câu về chính người hỏi ngay sau khi trả lời. Sự chú ý sẽ tự nhiên chuyển hướng.

KHI CÂU HỎI ĐẾN TỪ TRẺ NHỎ TRONG NHÀ

Trẻ nhỏ đôi khi lặp lại đúng câu người lớn hay hỏi, ví dụ hỏi khách “sao cô chưa lấy chồng”. Với tình huống này, người lớn trong nhà nên nhẹ nhàng hướng trẻ sang chủ đề khác thay vì để khách một mình xử lý câu hỏi.

Đây cũng là dịp tốt để dạy trẻ những câu hỏi nào nên tránh hỏi người lớn, phần chuẩn bị này có gợi ý thêm trong bài chuẩn bị Tết cho nhà có trẻ nhỏ.

Các mẫu lời chúc phù hợp cho từng đối tượng, dùng để mở đầu câu chuyện theo hướng nhẹ nhàng hơn, nằm trong bài lời chúc Tết hay cho từng đối tượng.

TÓM TẮT NHỮNG ĐIỂM CHÍNH

• Trả lời ngắn rồi chuyển hướng, không im lặng hoàn toàn và không gay gắt với người hỏi.
• Chuẩn bị sẵn một câu trả lời quen thuộc cho câu hỏi bạn biết chắc sẽ gặp lại mỗi năm.
• Với câu hỏi về hôn nhân, con cái: trả lời ngắn kèm lời cảm ơn để khép chủ đề gọn hơn.
• Với câu hỏi về lương: trả lời chung chung, không tham gia vào việc so sánh với người khác.
• Với câu hỏi về ngoại hình: đáp gọn rồi hỏi ngược lại một câu để chuyển sự chú ý.
• Khi trẻ nhỏ lặp lại câu hỏi nhạy cảm, người lớn trong nhà nên chủ động hướng trẻ sang chuyện khác.

CÂU HỎI THƯỜNG GẶP